Mimo weta "polska Amazonia" będzie parkiem narodowym. Formalności na ostatniej prostej

Międzyodrze jako eksklawa parku narodowego

Opublikowany w poniedziałek projekt rozporządzenia zakłada, że prawie 1400 ha Doliny Dolnej Odry – tereny w gminie Kołbaskowo i w Szczecinie – zostaną włączone do Drawieńskiego Parku Narodowego. Nowy obszar ma funkcjonować jako eksklawa pod nazwą „Obwód Ochronny Dolina Dolnej Odry”.

Według Ocen Skutków Regulacji włączenie Międzyodrza ma pozwolić na prowadzenie czynnej ochrony przyrody, odtwarzanie siedlisk oraz zabezpieczenie rzadkich gatunków roślin, zwierząt i grzybów. Jednocześnie teren ma pozostać dostępny dla turystów, spacerowiczów, edukacji przyrodniczej oraz amatorskiego połowu ryb – zgodnie z zasadami obowiązującymi w parku narodowym.

Wyspy tak, rzeka nie. Co dokładnie trafi pod ochronę?

Do parku nie zostaną włączone oba ramiona Odry – Odra Zachodnia i Odra Wschodnia. Ochroną objęte mają być natomiast trzy wyspy wychodzące poza główny obszar Międzyodrza:

• Łęgi Kurowskie,
• Klucki Ostrów,
• Zaklucki Ostrówek.

Dodatkowo do Drawieńskiego Parku Narodowego mają trafić nieruchomości w gminie Drawno o powierzchni 155,36 ha, już wcześniej nabyte przez park na cele ochrony przyrody.

Unikatowe mokradła i torfowiska. Dlaczego Międzyodrze jest tak cenne?

W OSR podkreślono, że Międzyodrze to obszar o wyjątkowych walorach – mokradła, torfowiska, ekosystemy rzeczne, a także ogromna różnorodność biologiczna. To siedliska o znaczeniu krajowym i międzynarodowym, które – zdaniem autorów projektu – wymagają najwyższej formy ochrony.

Wskazano również na „spójność przyrodniczą” Międzyodrza z Drawieńskim Parkiem Narodowym. W obu miejscach występują podobne siedliska torfowiskowe oraz liczne gatunki ryb charakterystyczne dla naturalnych systemów wodnych.

Samorządy podzielone. Jedni chcieli nowego parku, inni – powiększenia istniejącego

Gmina Kołbaskowo, Szczecin, powiat policki i sejmik województwa zachodniopomorskiego poparły pomysł włączenia Międzyodrza do istniejącego parku narodowego.Z kolei gmina Widuchowa i powiat gryfiński opowiadały się za utworzeniem Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry w ramach odrębnej ustawy.

Weto prezydenta zablokowało powstanie nowego parku

W listopadzie ubiegłego roku prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry. Wskazywał, że dane dotyczące występowania chronionych gatunków są „częściowo nieaktualne lub niezweryfikowane”, a decyzja o powołaniu parku została podjęta bez wykazania, że obszar wymaga takiej formy ochrony.

Prezydent podkreślał również obawy mieszkańców dotyczące ograniczeń dla działalności gospodarczej, rolniczej, rybackiej oraz turystyki wodnej. Wskazywał na brak szerokich konsultacji społecznych i debat ekspertów, a także na ryzyko dla żeglugi śródlądowej na Odrze.

Rząd znalazł sposób bez zgody prezydenta

Po prezydenckim wecie resort klimatu zapowiedział alternatywne rozwiązanie – powiększenie Drawieńskiego Parku Narodowego o 1400 ha Międzyodrza. Taka zmiana nie wymaga podpisu prezydenta.

Wiceminister klimatu Mikołaj Dorożała informował w kwietniu, że proces powinien zakończyć się do końca października.

W Polsce istnieją obecnie 23 parki narodowe, zajmujące ok. 1 proc. powierzchni kraju. Najmłodszy – PN Ujście Warty – powstał w 2001 roku.